LIX คืออะไร
LIX ย่อมาจาก Läsbarhetsindex เป็นดัชนีความอ่านง่ายที่ Carl-Hugo Björnsson เสนอเมื่อ ค.ศ. 1968 คำนวณจากสองส่วน คือค่าเฉลี่ยจำนวนคำต่อประโยค บวกกับร้อยละของคำที่ยาวเกิน 6 ตัวอักษร ยิ่งคะแนนต่ำยิ่งอ่านง่าย ข้อดีคือไม่ต้องนับพยางค์ จึงใช้กับภาษาที่ยังไม่มีสูตรเฉพาะได้
| คะแนน LIX | ระดับที่แสดง |
|---|---|
| ต่ำกว่า 30 | อ่านง่ายมาก |
| 30-39 | อ่านง่าย |
| 40-49 | ปานกลาง |
| 50-59 | ค่อนข้างยาก |
| 60 ขึ้นไป | ยากมาก |
ทำไมภาษาไทยต้องอ่านผลด้วยความระวัง
ภาษาไทยไม่เว้นวรรคระหว่างคำและมักไม่มีจุดจบประโยค เครื่องมือจึงตัดคำและประโยคด้วยความสามารถของเบราว์เซอร์ ซึ่งอาจมองหลายประโยคเป็นประโยคเดียว ขณะเดียวกัน ส่วน "คำยาว" ของ LIX ถูกออกแบบมากับภาษาที่คั่นคำด้วยช่องว่าง จึงไม่ค่อยมีความหมายกับภาษาไทย คะแนนที่เห็นส่วนใหญ่สะท้อนความยาวประโยค อย่าตีความเป็นระดับชั้นปีหรือเกณฑ์สอบ
วิธีใช้คะแนนให้เป็นประโยชน์
- วัดทีละย่อหน้า ไม่ใช่ทั้งเล่ม เพื่อหาจุดที่ประโยคยืดยาว
- ใส่เว้นวรรคระหว่างประโยคให้เหมาะสม ตามหลักใน เครื่องหมายวรรคตอนภาษาไทย
- ตัดประโยคยาวให้เหลือหนึ่งใจความ แล้ววัดซ้ำ
- อย่าไล่คะแนนจนงานวิชาการหายความลึก ผู้อ่านเฉพาะทางรับประโยคยาวได้มากกว่า
ก่อนและหลังแก้
ประโยคหนึ่งที่ยาว 60 คำแบ่งเป็นสามประโยคได้ง่าย เมื่อวัดซ้ำ คำต่อประโยคจะลดลงมาก และคะแนน LIX ลดลงตาม แต่ตรวจเนื้อหาด้วยตัวเองด้วยว่าความหมายยังครบ
เครื่องมือที่ใช้ต่อได้
ปรับประโยคที่ติดขัดด้วย ปรับประโยคให้อ่านลื่น ตรวจไวยากรณ์ด้วย ตรวจไวยากรณ์ และดูความยาวด้วย นับตัวอักษร