రీడబిలిటీ అంటే ఏమిటి?
రీడబిలిటీ అంటే పాఠకుడు టెక్స్ట్ను ఎంత సులభంగా చదివి అర్థం చేసుకోగలడన్నది. ఫార్ములాలు దీన్ని వాక్యాల పొడవు, పదాల పొడవు వంటి కొలవగల అంశాలతో అంచనా వేస్తాయి. అవి విషయం ఖచ్చితమో కాదో, భాష మనోహరమో కాదో చెప్పలేవు.
తెలుగుకు LIX ఎందుకు?
ఇంగ్లిష్కు Flesch వంటి ఫార్ములాలు అక్షర ఖండాలను లెక్కిస్తాయి. తెలుగు కోసం అలాంటి ధ్రువీకరించిన సూత్రం ఈ సాధనంలో లేదు. అందుకే భాషకు అతీతంగా పనిచేసే LIX (Björnsson, 1968) వాడతాం: LIX = వాక్యానికి సగటు పదాలు + 100 × (6 అక్షరాల కంటే పొడవైన పదాలు ÷ మొత్తం పదాలు).
స్కోరు బ్యాండ్లు
| LIX స్కోరు | స్థాయి |
|---|---|
| 30 కంటే తక్కువ | చాలా సులభం |
| 30–40 | సులభం |
| 40–50 | సాధారణం |
| 50–60 | కష్టం |
| 60 పైన | చాలా కష్టం |
తెలుగులో స్కోరు ఎందుకు ఎక్కువ వస్తుంది?
తెలుగు విశ్లేషణాత్మక భాష కాదు, సంయోగాత్మక భాష: విభక్తి ప్రత్యయాలు, క్రియా రూపాలు పదంతో కలిసి ఒకే పదంగా రాస్తాం (“కార్యక్రమాన్ని”, “నిర్వహించవలసినదిగా”). అందువల్ల ఒక పదంలో ఎక్కువ అక్షరాలు ఉండి, 6 అక్షరాల కంటే పొడవైన పదాల వాటా సహజంగానే ఎక్కువ వస్తుంది. కాబట్టి దాదాపు ప్రతి తెలుగు టెక్స్ట్ ఎగువ బ్యాండ్లలో పడవచ్చు. ఈ స్కోరును “మంచి/చెడు” తీర్పుగా కాక, ఒకే టెక్స్ట్ యొక్క రెండు రూపాలను పోల్చడానికి వాడండి. ఇక్కడ చూసినట్లు, వాక్యాన్ని విడగొడితే స్కోరు స్పష్టంగా తగ్గుతుంది.
స్కోరును తగ్గించే చిట్కాలు
- ఒక వాక్యంలో ఒక ఆలోచనే ఉంచండి; “చేసి, చేసి, చేసి…” అని పేర్చిన క్త్వార్థక క్రియల వరుసను విడగొట్టండి.
- పరిపాలనా పదబంధాలకు (“నిర్వహించవలసినదిగా కోరడమైనది”) బదులు సూటి రూపం వాడండి.
- వ్యావహారిక, గ్రాంథిక శైలులను కలపకండి.
వాక్యాలను కుదించడానికి సారాంశ సాధనం ప్రయత్నించండి.
పరిమితులు
స్కోరు ఉపరితల కొలత మాత్రమే; అర్థ స్పష్టత, పాఠకుడి నేపథ్యం దీనికి కనిపించవు.