ਆਮ ਗਲਤੀਆਂ ਵਾਲੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸ਼ਬਦ
ਸ਼ਬਦ-ਜੋੜ ਦੇ ਉਹ ਜੋੜੇ ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਲਝਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਕਿਸੇ ਸ਼ਬਦ ਉੱਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ ਤਾਂ ਸਹੀ ਰੂਪ, ਕਾਰਨ ਅਤੇ ਉਦਾਹਰਨ ਵਾਕ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।
ਮੂਲ ਸ਼ਬਦ-ਜੋੜ ਇੰਜਣ
- ਇਹਨਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਜਾਂਚਿਆ
- ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਪਟਿਆਲਾ (Punjabi lexicography)
- ਸ਼ਬਦ-ਜੋੜ ਦੀ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਸੰਸਥਾ
- ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਪਟਿਆਲਾ · Punjabipedia · ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਭਾਗ ਪੰਜਾਬ
ਪੰਜਾਬੀ (ਗੁਰਮੁਖੀ) ਵਿੱਚ ਸ਼ਬਦ-ਜੋੜ ਦੀਆਂ ਆਮ ਭੁੱਲਾਂ ਅੱਧਕ, ਟਿੱਪੀ-ਬਿੰਦੀ, ਨੁਕਤੇ ਅਤੇ ਸਿਹਾਰੀ-ਬਿਹਾਰੀ ਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਅਰਥ ਵੀ ਬਦਲ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ: ਪੱਕਾ ਅਤੇ ਪਕਾ, ਕੰਮ ਅਤੇ ਕਮ। ਗੁਰਮੁਖੀ ਲਈ ਕੋਈ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸ਼ਬਦ-ਜੋੜ ਅਦਾਰਾ ਨਹੀਂ, ਇਸ ਲਈ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਪਟਿਆਲਾ ਦੇ ਕੋਸ਼ ਹਵਾਲਾ ਹਨ। ਇਸ ਪੰਨੇ ਤੋਂ ਸ਼ਬਦ-ਜੋੜ ਜਾਂਚ ਅਤੇ ਸ਼ਬਦ ਜਾਂਚ ਵਰਗੇ ਟੂਲ ਖੁੱਲ੍ਹਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਲਿਖਤ ਪਰਖ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਹਰ ਸੁਝਾਅ ਨੂੰ ਕੋਸ਼ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਹੀ ਮੰਨੋ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ
ਅੱਧਕ ਕਦੋਂ ਲੱਗਦਾ ਹੈ?
ਅੱਧਕ (ੱ) ਉਦੋਂ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਅੱਖਰ ਨੂੰ ਦੁੱਗਣੇ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਬੋਲਿਆ ਜਾਵੇ, ਜਿਵੇਂ ਸੱਚ, ਪੱਕਾ, ਮਿੱਠਾ, ਉੱਤੇ। ਇਹ ਅਰਥ ਵੀ ਬਦਲ ਸਕਦਾ ਹੈ: ਪੱਕਾ (ਠੋਸ, ਪੱਕਾ ਕੀਤਾ) ਅਤੇ ਪਕਾ (ਪਕਾਓ)। ਸ਼ੱਕ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਕੋਸ਼ ਵੇਖੋ।
ਟਿੱਪੀ ਤੇ ਬਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਕੀ ਫ਼ਰਕ ਹੈ?
ਦੋਵੇਂ ਨਾਸਿਕ ਧੁਨੀ ਦੱਸਦੀਆਂ ਹਨ। ਆਮ ਨਿਯਮ: ਬਿੰਦੀ (ਂ) ਕੰਨਾ, ਬਿਹਾਰੀ, ਦੁਲੈਂਕੜ, ਲਾਂ, ਦੁਲਾਵਾਂ, ਹੋੜਾ ਤੇ ਕਨੌੜਾ ਵਾਲੇ ਅੱਖਰ ਮਗਰੋਂ ਆਉਂਦੀ ਹੈ (ਮਾਂ, ਨਹੀਂ), ਅਤੇ ਟਿੱਪੀ (ੰ) ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਅੱਖਰ, ਸਿਹਾਰੀ ਜਾਂ ਔਂਕੜ ਮਗਰੋਂ (ਕੰਮ, ਸਿੰਘ)। ਕੁਝ ਅਪਵਾਦ ਹਨ।
ਨੁਕਤੇ ਵਾਲੇ ਅੱਖਰ ਕਿਹੜੇ ਹਨ?
ਫ਼ਾਰਸੀ-ਅਰਬੀ ਮੂਲ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਲਈ ਪੈਰ ਵਿੱਚ ਬਿੰਦੀ ਵਾਲੇ ਅੱਖਰ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ: ਸ਼, ਖ਼, ਗ਼, ਜ਼ ਅਤੇ ਫ਼, ਜਿਵੇਂ ਖ਼ਬਰ, ਜ਼ਰੂਰ, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ। ਰੋਜ਼ ਦੀ ਗੈਰ-ਰਸਮੀ ਲਿਖਤ ਵਿੱਚ ਇਹ ਅਕਸਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਰਸਮੀ ਲਿਖਤ ਵਿੱਚ ਕੋਸ਼ ਵਾਲਾ ਰੂਪ ਵਰਤੋ।
ਕੀ ਇਹ ਸੂਚੀ ਪੂਰੀ ਹੈ?
ਨਹੀਂ। ਇਹ ਉਹ ਜੋੜੇ ਹਨ ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਲਝਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਵਧਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਇੰਦਰਾਜ ਹਾਲੇ ਕੋਸ਼ ਨਾਲ ਮਿਲਾਇਆ ਨਹੀਂ ਗਿਆ, ਉਹ ਖੋਜ-ਇੰਜਣਾਂ ਲਈ ਛੁਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੂਚੀ ਹਰ ਅਣਜਾਣ ਸ਼ਬਦ ਨਹੀਂ ਫੜਦੀ।