Paano Mag-check ng Plagiarism nang Libre sa Tagalog

Para mag-check ng plagiarism nang libre, pumili ng ilang kakaibang pangungusap sa papel mo, hanapin ang mga ito nang eksakto sa search engine, at idagdag ang isang plagiarism checker na tumitingin sa Tagalog. Ang resulta ay gabay lamang: ang 0% ay nangangahulugang walang nakitang katugma sa mga sangguniang naabot, hindi garantiyang orihinal ang akda mo.

Maikling sagot: paano mag-check ng plagiarism nang libre?

May tatlong libreng hakbang na puwede mong pagsabayin: (1) hanapin sa search engine ang ilang piling pangungusap ng papel mo, nakapanipi para eksaktong parirala ang hahanapin; (2) ipasok ang teksto sa isang plagiarism checker; at (3) basahin nang may kasamang pagdududa ang ulat at ayusin ang bawat katugmang bahagi, sa pamamagitan ng panipi at sanggunian o ng tunay na pagsulat muli sa sarili mong salita.

Tandaan ang pinakamahalaga: walang libreng checker na nakakakita ng lahat. Ang bawat isa ay naghahambing lamang sa mga sangguniang naaabot nito. Kaya ang layunin ng pag-check ay hindi "makakuha ng 0%," kundi matiyak na wala kang nakaligtaang hiram na bahagi na walang pagkilala. Kung hindi mo pa tiyak kung ano ang bumubuo sa plagiarism, basahin muna ang Ano ang Plagiarism?.

Paraan 1: Exact-phrase search sa Google o Bing

Ito ang pinakamurang paraan at madalas na sapat para sa maikling sanaysay, reaksiyong papel o ulat.

1. Pumili ng 4 hanggang 6 na pangungusap na may kakaibang pagkakabuo. Iwasan ang mga karaniwang pangungusap gaya ng "Mahalaga ang edukasyon sa bawat Pilipino."
2. Kopyahin ang bawat isa at ilagay sa loob ng panipi, halimbawa: "ang pagbaha sa Kamaynilaan ay hindi lamang bunga ng malakas na ulan".
3. Kung maraming resulta ang lumabas na halos kapareho ng buong pangungusap, tingnan ang pahina. Kung ikaw ito (halimbawa, sarili mong blog), walang problema; kung iba ang may-ari, kailangan ng banggit.
4. Ulitin gamit ang mas maikling bahagi (8 hanggang 10 salita) kung baguhin mo na ang dulo ng pangungusap.

Limitasyon: hindi nito nakikita ang nilalaman sa likod ng bayad na pader, mga PDF na hindi na-index, o mga repository ng paaralan. Mabagal din ito kung mahaba ang papel, kaya piliin lang ang mga bahaging pinakamalaki ang hinala mo.

Paraan 2: Gamitin ang plagiarism checker

Ang Plagiarism Checker Tagalog ng AdeptWrite ay libre gamitin at hindi nangangailangan ng account para magsimula, ngunit may limitasyon sa dami ng takbo bawat araw sa Free plan (tingnan ang presyo). Ganito ito gumagana, ayon sa totoong ginagawa ng engine:

• Pinipili nito ang 4 hanggang 8 maiikling, kakaibang parirala mula sa teksto mo, hindi ang buong papel. Ang mga pariralang ito lamang ang umaalis sa browser mo para hanapin; hindi iniimbak ang buo mong teksto bilang kopya sa isang database ng mga papel.
• Hinahanap nito ang mga ito sa bukas na sanggunian: Wikipedia (sa wika ng teksto), Wikisource, DOAJ (mga open-access na journal), Europe PMC, Internet Archive full-text search, at arXiv para sa akademikong tekstong English.
• May opsiyon na "Bukas na sanggunian + web search," pero gumagana lang ito kapag naka-set up ang web search provider; kung hindi, hindi ito lalabas bilang mode.
• Ang ulat ay nagpapakita ng marka (bahagi ng mga salita mo na tumutugma), ang mga katugmang talata na naka-highlight sa teksto mo, at ang listahan ng mga sangguniang nasuri.

Mga limitasyon, malinaw na sinasabi:

Ang pinakamalakas na gamit nito: mahuli ang talatang halos kinopya mo mula sa Wikipedia o sa isang open-access na papel, at ipakita kung alin ang mga pinagmulan.

Paano basahin ang ulat

Huwag tumingin lang sa porsiyento. Basahin ito ayon sa ganitong pagkakasunod:

1. Hanapin ang pinakamahabang katugmang talata. Ang isang mahabang tuloy-tuloy na tugma (halimbawa, 40 salita) ay mas mahalaga kaysa sa sampung maiikling tugma ng karaniwang parirala.
2. Buksan ang pinagmulan at ihambing nang mata mo. Tama ba ang tugma? May panipi na ba at sanggunian sa papel mo?
3. Huwag pansinin ang tamang sipi. Kung may panipi at wastong sitasyon, hindi iyon problema kahit lumabas sa ulat.
4. Pansinin ang mga ibinukod na sangguniang hindi nasuri. Kapag may nabigong sanggunian (halimbawa dahil sa oras), hindi buo ang paghahanap.
5. Alalahanin ang sakop. Kung online na artikulo sa ibang wika ang ginamit mo bilang batayan, maaaring hindi iyon lumabas.

Halimbawa: bago at pagkatapos ng pag-aayos

Sabihin nating ito ang talata sa draft ng isang estudyante tungkol sa pagbaha, at tumugma ito sa isang artikulo online:

Draft: "Ang pagbaha sa Kamaynilaan tuwing tag-ulan ay hindi lamang bunga ng malakas na ulan. Malaki rin ang ambag ng baradong estero at ng pagtatapon ng basura sa mga ilog."

Mga paraan ng pag-aayos, depende sa layunin:

A. Kung gusto mong panatilihin ang eksaktong salita, gawin itong sipi:

Ayon kay Santos (2022), "ang pagbaha sa Kamaynilaan tuwing tag-ulan ay hindi lamang bunga ng malakas na ulan" (p. 14).

B. Kung gusto mo itong ipaliwanag sa sarili mong salita, baguhin ang ayos ng ideya, hindi lang ang mga salita:

Hindi sapat na sisihin ang ulan sa baha sa Maynila; ayon kay Santos (2022), nakadaragdag din ang mga baradong daluyan at ang basurang itinatapon sa ilog.

Pansinin na may banggit pa rin sa ikalawang bersiyon. Ang pagpapalit ng salita nang walang banggit ay patuloy na plagiarism. (Kathang halimbawa ang "Santos (2022)" para sa paglalarawan, hindi totoong sanggunian.) Para sa tulong sa pagsusulat muli, tingnan ang Paano Mag-paraphrase at ang Paraphrasing Tool Tagalog.

Bakit magkakaiba ang resulta ng bawat checker

Normal na magkaiba ang marka sa pagitan ng mga checker, at hindi ito nangangahulugang may mali. Narito ang mga dahilan:

• Magkaibang database. May checker na nakatingin sa mga naunang naipasang papel ng mga paaralan; ang iba, sa web lamang; ang iba, sa bukas na sanggunian.
• Magkaibang paraan ng paghahanap. May humahambing ng buong teksto, may pumipili lamang ng ilang parirala.
• Magkaibang tuntunin sa pagbibilang. Kasama ba o hindi ang mga sipi at ang listahan ng sanggunian?
• Petsa ng pag-check. Nagbabago ang nilalaman ng web at ng mga repository.

Kaya huwag ikumpara ang marka ng isang checker sa marka ng iba, at lalong huwag ipalagay na ito rin ang makikita ng guro mo.

Ano ang mapapansin ng paaralan o kompanya

Sa maraming unibersidad sa Pilipinas, ang library o ang opisina ng pananaliksik ang may sariling sistema at patakaran sa pagsusuri ng thesis. Hindi namin masasabi kung alin ang ginagamit ng paaralan mo o kung ano ang pinahihintulutang porsiyento, kaya itanong sa adviser, sa library o sa gabay sa thesis. Ang libreng pagsusuri mo ay paghahanda lamang: tinutulungan kang makita at ayusin ang mga kakulangan bago ipasa.

Sa trabaho naman, kung nagsusulat ka ng artikulo, ulat o content para sa kompanya, mainam na i-check ang mga bahaging hiniram sa ibang website o sa dating proyekto, dahil may epekto ito sa reputasyon ng kompanya.

Privacy: ano ang itatanong bago magpaste ng papel

Bago gumamit ng anumang checker, tanungin:

• Iniimbak ba nila ang papel ko? Gagamitin ba ito para sa ibang tao?
• Ano ang eksaktong lumalabas sa aking device?
• Kailangan ba ng account? Para saan ang email ko?

Sa AdeptWrite, ang maiikling piling parirala lamang ang ipinapadala para sa paghahanap, at hindi dapat magpasok ng lihim o sensitibong dokumento (halimbawa, hindi pa nailalathalang pananaliksik na may kasunduan sa pagiging kumpidensiyal) sa kahit anong online na tool nang walang pahintulot.

Para sa tekstong Taglish at may banyagang sanggunian

Maraming papel sa Pilipinas ang halo ng Tagalog at English, lalo na kapag teknikal ang paksa. Kung Tagalog ang karamihan ng teksto, hanapin sa Wikipedia sa Tagalog at sa Wikisource ang mga katugma. Kapag English ang bahagi, sinasama rin ng engine ang mga pariralang mukhang English sa paghahanap sa English Wikipedia. Pero kung isinalin mo mula sa English papuntang Tagalog ang isang talata, malamang na hindi ito mahuhuli ng paghahanap na nakabatay sa eksaktong parirala; ang pagsasalin ng akda ng iba nang walang banggit ay plagiarism pa rin, at ikaw ang dapat magbanggit ng orihinal na may-akda.

Kung gumamit ka ng AI para sa draft, hiwalay iyon na usapin: hindi ito hinahanap ng plagiarism checker bilang "AI." Basahin ang patakaran ng paaralan o kompanya mo tungkol sa paggamit ng AI at ipaalam kung kailangan.

Checklist bago ipasa ang papel

• ☐ Nai-search ko na ang 4 hanggang 6 na pangungusap nang eksakto.
• ☐ Na-check ko ang bawat kabanata o bahagi sa checker, hindi lang ang buo.
• ☐ Binasa ko ang pinakamahabang katugmang talata at nalagyan ng panipi at sanggunian o nasulat muli.
• ☐ May sitasyon sa loob ng teksto at may talasanggunian sa dulo (Bibliograpiya at Talasanggunian).
• ☐ Alam ko ang patakaran ng paaralan o guro tungkol sa plagiarism at paggamit ng AI.
• ☐ Hindi ko ipinagpapalagay na ang 0% ay patunay ng pagiging orihinal.

Mga karaniwang pagkakamali

• Pagkaasa sa isang numero. Mas mahalaga ang laman ng mga tugma kaysa sa porsiyento.
• Pag-check lang sa dulo. Mas madaling ayusin kung nagche-check ka kada kabanata.
• Pagbago ng ilang salita lang. Kapag halos pareho pa ang balangkas, tugma pa rin ito sa orihinal.
• Pagkalimot sa sarili mong naipasang akda. Puwedeng ituring na muling paggamit ang pag-ulit ng lumang papel nang walang paalam.
• Pagpapasok ng teksto sa kahit anong site. Piliin ang tool na malinaw ang patakaran sa privacy.

Kung ginamit mo ang mga tool para sa sitasyon, gamitin ang Citation Generator; tandaang i-verify ito laban sa gabay ng istilo na hinihingi ng paaralan mo.

← Lahat ng gabay