साहित्यचौर्य म्हणजे काय?
साहित्यचौर्य (प्लेजरिझम) म्हणजे दुसऱ्याचे शब्द, कल्पना किंवा लेखन स्रोताचा उल्लेख न करता स्वतःचे म्हणून मांडणे. फक्त जसेच्या तसे उतरवणेच नव्हे, तर कल्पना दुसऱ्याची असून फक्त शब्द बदलणेही यात येते. प्रकार आणि उदाहरणांसाठी साहित्यचौर्य म्हणजे काय? हा लेख पाहा.
टक्केवारी कशी वाचावी?
| निकाल | अर्थ | पुढची कृती |
|---|---|---|
| ०% | तपासलेल्या स्रोतांत साम्य नाही | मूळ असल्याची हमी नाही; संदर्भ योग्य आहेत ना ते पाहा |
| कमी, काही ठळक वाक्ये | काही उतारे जुळतात | ते स्वतःच्या शब्दांत मांडा किंवा अवतरण चिन्हांत स्रोतासह द्या |
| जास्त, मोठे उतारे ठळक | मजकुराचा मोठा भाग स्रोतात आहे | स्रोत उघडून तुलना करा आणि भाग पुन्हा लिहा |
कोणतीही "सुरक्षित टक्केवारी" नाही. स्वीकार्य मर्यादा महाविद्यालय, विद्यापीठ किंवा नियतकालिक ठरवते. त्यांचे नियम तपासा.
जुळणारे भाग कसे सुधारावेत?
- स्रोत उघडून मूळ उतारा वाचा.
- तो बाजूला ठेवून मुद्दा स्वतःच्या शब्दांत आणि रचनेत लिहा. पॅराफ्रेजिंग टूल सुरुवातीचा मसुदा देऊ शकते, पण अंतिम शब्द तुमचे असावेत.
- शब्दशः वापरायचे असेल तर अवतरण चिन्हांत ठेवा आणि स्रोत द्या. संदर्भ लिहिण्यासाठी संदर्भसूची जनरेटर वापरा.
- सुधारित मजकूर पुन्हा तपासा.
महत्त्वाच्या मर्यादा
हे साधन मुक्त स्रोतांचा मर्यादित शोध घेते, म्हणून ते अंतिम निर्णयाऐवजी पहिली तपासणी समजा. महाविद्यालयाची तपासणी वेगळी असू शकते. मराठीत लिहिलेले बहुतेक वर्तमानपत्रीय आणि शैक्षणिक स्रोत मुक्तपणे शोधता येत नाहीत, त्यामुळे या तपासणीत सापडत नाहीत. तपासणीच्या पायऱ्यांसाठी साहित्यचौर्य कसे तपासावे? हा लेख पाहा.